Bạn đang gặp vấn đề nào nhiều nhất lúc này?
Bạn có thể bấm vào phần phù hợp nhất để cuộn xuống nhanh. Nếu các triệu chứng đi cùng nhau, hãy đọc thêm phần “vòng lặp” ở cuối trang.
Chóng mặt không phải lúc nào cũng là “rối loạn tiền đình”
Có người thật sự quay cuồng khi đổi tư thế. Có người chỉ lâng lâng, chòng chành, sợ ngã, đi không vững. Có người chóng mặt kéo dài sau một đợt bệnh cấp rồi bước vào vòng lo lắng – né tránh – mất ngủ – chóng mặt nhiều hơn.
Chóng mặt tư thế
Hay xuất hiện khi nằm xuống, ngồi dậy, quay đầu, trở mình. Cơn thường ngắn nhưng làm người bệnh rất sợ vì cảm giác xoay tròn rõ rệt.
Lâng lâng, chòng chành kéo dài
Người bệnh không hẳn quay cuồng, mà thấy bồng bềnh, nặng đầu, không chắc chân, khó chịu khi ở chỗ đông người, siêu thị, màn hình hoặc khi lo lắng.
Chóng mặt đi cùng lo âu
Triệu chứng tăng rõ khi căng thẳng, mất ngủ, chú ý quá mức vào cảm giác trong cơ thể hoặc sợ cơn tái phát. Điều trị chỉ thuốc tiền đình đơn thuần thường không đủ.
Khi nào chóng mặt cần đi khám sớm hoặc cấp cứu?
Phần lớn chóng mặt không nguy hiểm ngay lập tức. Nhưng một số trường hợp có thể liên quan đột quỵ, viêm thần kinh, tim mạch hoặc bệnh lý thần kinh trung ương.
Mất ngủ không phải lúc nào cũng cần tìm thuốc mạnh hơn
Nhiều người không khó ngủ hoàn toàn, mà nằm mãi không yên, ngủ chập chờn, dễ tỉnh giữa đêm hoặc dậy sớm mà đầu óc vẫn căng như chưa nghỉ. Nếu chỉ tăng thuốc mà không sửa vòng lặp thức khuya – lo nghĩ – sợ mất ngủ, tình trạng thường kéo dài.
Khó vào giấc
Nằm lâu không ngủ được, đầu óc không tắt, suy nghĩ chạy liên tục, càng cố ngủ càng tỉnh.
Dễ tỉnh giấc
Ngủ được nhưng tỉnh giữa đêm nhiều lần, ngủ chập chờn, nghe tiếng động nhỏ cũng thức dậy.
Dậy dậy sớm, mệt cả ngày
Sáng dậy sớm hơn dự định, ngủ không hồi phục, ban ngày mệt mỏi, khó tập trung, dễ cáu và lo lắng hơn.
“Thuốc có thể giúp qua một giai đoạn. Nhưng ngủ tốt bền vững cần xử lý cả thói quen, nhịp sinh hoạt và nỗi sợ mất ngủ.”
Lo âu không chỉ là “nghĩ nhiều”
Lo âu có thể biểu hiện bằng hồi hộp, căng ngực, khó thở, sợ hãi mơ hồ, bồn chồn, mất ngủ, khó tập trung và cảm giác cơ thể luôn “bật cảnh báo”. Khi kéo dài, lo âu làm giấc ngủ kém hơn, cơ thể mệt hơn và cảm giác chóng mặt/lâng lâng cũng tăng lên.
Lo âu toàn thân
Hay lo nhiều việc cùng lúc, khó thư giãn, dễ bồn chồn, mệt đầu, dễ giật mình, ngủ không sâu và cơ thể luôn như đang gồng lên.
Cơn hoảng sợ
Hồi hộp dữ dội, khó thở, run, vã mồ hôi, cảm giác sắp ngất hoặc sắp chết. Cơn qua đi nhưng nỗi sợ cơn tái phát còn lại rất mạnh.
Lo âu do chú ý quá mức vào cơ thể
Càng để ý tim đập, hơi thở, đầu nặng, người lâng lâng thì càng khó chịu hơn. Vòng chú ý – sợ hãi – né tránh khiến triệu chứng bền vững.
Vì sao chóng mặt – mất ngủ – lo âu thường kéo nhau thành vòng lặp?
Một cơn chóng mặt làm bạn sợ. Sợ làm bạn mất ngủ. Mất ngủ khiến hệ thần kinh nhạy hơn, cơ thể căng hơn và cảm giác chóng mặt hoặc hồi hộp dễ xuất hiện hơn. Khi bạn càng để ý, càng né tránh, càng lo cơn tái phát, vòng lặp càng bền.
Điều trị đúng không phải chỉ là cho một viên thuốc chóng mặt, một viên ngủ và một viên chống lo âu. Điều quan trọng là nhìn toàn cảnh để biết đâu là mắt xích chính đang giữ vòng lặp lại.
Bạn nên đi khám nếu các triệu chứng đang làm cuộc sống bị gián đoạn
Triệu chứng kéo dài hoặc tái phát
Chóng mặt, mất ngủ, lo âu kéo dài trên vài tuần hoặc lặp đi lặp lại nhiều lần.
Ảnh hưởng công việc và sinh hoạt
Khó làm việc, sợ ra ngoài, ngủ kém, dễ kiệt sức, giảm tập trung hoặc ngại vận động.
Không biết nên bắt đầu từ đâu
Đã uống nhiều thuốc, đi nhiều nơi nhưng vẫn thấy triệu chứng quay lại hoặc không hiểu bản thân đang ở mắt xích nào của vòng lặp.
Đừng để chóng mặt, mất ngủ và lo âu kéo nhau đi mãi
Khi nhìn đúng vòng lặp, việc điều trị sẽ bớt rối hơn: biết khi nào cần loại trừ nguy hiểm, khi nào cần thuốc, khi nào cần sửa nhịp sống và khi nào cần tập lại sự thích nghi của hệ thần kinh.